Archive for Φεβρουαρίου, 2012


To χιούμορ ως αντίδοτο στο στρές

Το στρες αποτελεί μία από τις πλέον σημαντικές παθήσεις των ημερών μας, καθώς επηρεάζει όλο το φάσμα των εμπειρών της ζωής των ατόμων. Πολλές φορές «μεταφέρουμε» το άγχος της δουλειάς στο άμεσο οικογενειακό μας περιβάλλον, προκαλώντας τριβές στις προσωπικές μας σχέσεις και στην οικογενειακή ζωή. Εντάσεις και συγκρούσεις δεν λείπουν ανάμεσα στα μέλη της οικογένειας, και έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος στρες που λειτουργεί από τον χώρο εργασίας στην οικογενειακή εστία και αντίστροφα.

Το χρόνιο άγχος συνδέεται και με συμπτώματα απόγνωσης, απαισιοδοξίας και κατάθλιψης καθώς όλες οι καταστάσεις και εμπειρίες που βιώνει το άτομο μοιάζουν υπερβολικά πιεστικές και το προετοιμάζουν συνεχώς για «μάχες» με τον ίδιο του τον εαυτό, προσπαθώντας να ανταπεξέλθει στις εξωτερικές πιέσεις.

Στο κλάδο των επαγγελματιών υγείας , το χρόνιο άγχος δημιουργεί το φαινόμενο του εργασιακού burnout που έχει ως αποτέλεσμα την μείωση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών προς τους ασθενείς και την μειωμένη ικανοποίηση των εργαζομένων από την εργασία που επιτελούν (αύξηση ρυθμού απουσιών κτλ.).

Το χιούμορ , με την ολιστική του πλευρά , μπορεί να αποτελέσει την εσωτερική εκείνη ψυχολογική κατάσταση και στάση ζωής η οποία μπορεί να περιορίσει ή και να αντιστρέψει τα αισθήματα άγχους και κατάθλιψης. Αποτελεί εξ’άλλου προσωπικό βίωμα όλων, η μοναδική αίσθηση ευφορίας έπειτα από μία «γερή δόση» γέλιου.

Εξ’άλλου στον χώρο των χειρουργείων είναι σύνηθες οι επαγγελματίες να κουβεντιάζουν και να αστειεύονται μεταξύ τους ώστε να δημιουργηθεί μία πιο ευχάριστη ατμόσφαιρα.

Οι έρευνες που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια καταδεικνύουν την καθοριστική επίδραση του χιούμορ ως ασπίδα στο χρόνιο άγχος καθώς ως στην εν γένει υγεία και σωματική και πνευματική ευεξία του ατόμου.

Το χιούμορ φέρνει τους ανθρώπους πιο κοντά, και όλοι έρχονται πιο κοντά σε μία υγιέστερη και απηλλαγμένη από «βλαβερό» άγχος καθημερινότητα.

ΠΗΓΗ: Patty Wooten: «Humor an Antidote for Stres Holistic Nursing Practice 10 (2), 1996, 49-55.

Advertisements

Στις ημέρες μας οι εξαντλητικές δίαιτες αδυνατίσματος και τα διαφημιζόμενα ως σκευάσματα απώλειας βάρους εμφανίζονται ως οι μορφές διατήρησης του σωματικού βάρους και απόκτησης και διατήρησης ενός πιο υγιεινού τρόπου ζωής.  Η συνολικότερη στάση όμως του κάθε ενός  μας σχετικά με την καθημερινή δίαιτα αποδεικνύεται πολύ πιο σημαντική και αποτελεσματική.

Μερικές χρήσιμες συμβουλές οι οποίες ακολουθούν μπορούν να αντιστρέψουν την εικόνα του σώματος μας και πολύ πιο σημαντικό να βελτιώσουν την γενικότερη ποιότητα υγείας και ζωής μας.

Η εκμάθηση και η ενασχόληση με την μαγειρική τέχνη αποδεικνύεται πολύ σημαντική. Μέσα από παρακολούθηση εκπομπών μαγειρικής και επένδυση σε βιβλία μαγειρικής και σε ειδικά κουζινικά σκεύη, το άτομο μπορεί να αφομοιώσει πρακτικές για έναν υγιεινό τρόπο παρασκευής φαγητών και να επιλέγει τρόφες με υψηλή διατροφική αξία με χαμηλές όμως θερμίδες και λιπαρά.

Επίσης, η υγιεινή διατροφή δεν θα πρέπει να συνδυάζεται με μεγάλες μερίδες φαγητού.  Μικρά μυστικά αποτελούν η ελεγχόμενη μερίδα στο πιάτο, το αργό μάσημα του φαγητού και το σταμάτημα όταν αισθανθούμε κορεσμό.

Ακόμη, η αντικατάσταση ορισμένων καθημερινών τροφών με άλλες πιο υγιεινές αποδεικνύονται πολύ αποτελεσματικές. Η αντικατάσταση της άσπρης πατάτας από την γλυκοπατάτα, του άσπρου ψωμιού από το πολύσπορο μαύρο και των λευκών ζυμαρικών από τα ζυμαρικά ολικής αλέσεως αυξάνουν την πρόσληψη βιταμινών και μειώνουν την ημερίσια θερμιδική πρόσληψη.

Τα λίπη δεν θα πρέπει να καταργηθούν εντελώς σε μία δίαιτα. Έρευνες έχουν δείξει ότι οι διαίτες που έχουν ως άξονα την χαμηλή πρόσληψη λιπών μπορούν να έχουν αντίστροφα αποτελέσματα στο επίπεδο υγείας. Στην χώρα μας ειδικά, ένα πλαίσιο δίαιτας βασισμένο στην μεσογειακή διατροφή η οποία έχει κύριο συστατικό το ελαιόλαδο είναι προτιμότερο από την απόρριψη όλων των λιπών σε μία δίαιτα.

Η ενσωμάτωση ψαριών στην εβδομαδιαία διατροφή αποτελεί ένα κοινό μυστικό. Η αντικατάσταση λοιπόν του κρέατος από ψάρι δύο φορές την εβδομάδα αυξάνει την πρόσληψη  ω3 λιπαρών οξέων και μειώνει αισθητά τον κίνδυνο καρδιακών επεισοδίων.

Η κατανάλωση άφθονων φρούτων και λαχανικών σε ποικιλία και σε συχνή βάση ανά εβδομάδα δίνουν στον οργανισμό τα απαραίτητα ποσοστά βιταμινών και προλαμβάνουν αρκετούς τύπους καρκίνου.

Ενώ αυτές οι συμβουλές δεν εξαντλούν σε καμία περίπτωση το ζήτημα της υγιεινής διατροφής αποτελούν μία καλή αρχή για την αλλαγή της διατροφικής μας καθημερινότητας.

ΠΗΓΗ

Louisa Kasdon : «How to Build a Better Diet», Ηarvard Medicine


Οι κοινωνικές ανισότητες στην υγεία βρίσκονται τα τελευταία έτη στο επίκεντρο των συζητήσεων και προβληματισμών σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, διεθνών οργανισμών καθώς και σε αυτό της επιστημονικής κοινότητας.

Το σημείο-κλειδί για την μάχη της αντιμετώπισης των υγειονομικών ανισοτήτων εντοπίζεται στην άρση των οιονδήποτε εμποδίων πρόσβασης στην χρήση των υγειονομικών υπηρεσιών καθώς και στην αύξηση του βαθμού χρήσης των υπηρεσιών υγείας, με ιδιαίτερη εστίαση στις κοινωνικά ευάλωτες ομάδες.

Τα εμπόδια που ορθώνονται απέναντι στην χρήση των υπηρεσιών υγείας είναι πολλά και σημαντικά:  οικονομικά, κοινωνικά, γεωγραφικά, πολιτισμικά, μορφωτικά, και πολλές μελέτες δείχνουν ότι τα συγκεκριμένα «τείχη» συντελούν στην διατήρηση των ήδη υπαρχόντων υγειονομικών ανισοτήτων καθώς και στην επαύξησή τους.

Πολλοί ερευνητές εκλαμβάνουν, πλέον, την κοινωνική θέση ως την θεμελιώδη αιτία προσδιορισμού της υγείας, καθώς η κοινωνική διαφοροποίηση και οι πολλαπλές διαστάσεις ή μεταβλητές της αποτελούν καθοριστικούς παράγοντες για το επίπεδο υγείας και τους τύπους νοσηρότητας σε μία κοινωνία.

Η Έκθεση Black Report στην Μεγάλη Βρετανία ήταν η πρώτη που κατέδειξε ότι οι συνθήκες υπό τις οποίες οι άνθρωποι ζουν και εργάζονται είναι σημαντικές για τον προσδιορισμό της υγείας και της ασθένειας, με ειδικότερη μνεία στην επίδραση της κοινωνικοεπαγγελματικής κατηγορίας στον προσδιορισμό του επιπέδου υγείας και στην ύπαρξη ανισοτήτων ως προς τους δείκτες νοσηρότητας και θνησιμότητας μεταξύ των κατηγοριών.

Οι γενικότερες συνθήκες διαβίωσης και εργασίας αποτελούν πολύ σημαντικούς προσδιοριστικούς παράγοντες τόσο για την εμφάνιση μεταδοτικών ασθενειών όσο και μη-μεταδοτικών ασθενειών.

Το αγαθό της υγείας έχει ομόφωνα χαρακτηριστεί ως ένα απαλλοτρίωτο κοινωνικό δικαίωμα του κάθε ατόμου, το οποίο θα πρέπει να προάγεται και να διασφαλίζεται από τα κράτη πρόνοιας[1].

Στο άρθρο 35 της Διακήρυξης του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αναγνωρίζεται το δικαίωμα πρόσβασης σε προληπτικές υπηρεσίες  υγείας καθώς και στην κατάλληλη ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, στα πλαίσια των θεμελιωδών δικαιωμάτων που συνυφαίνονται με την κοινωνική αλληλεγγύη[2].

Η προσέγγιση της Υγείας ως κοινωνικό αγαθό θα πρέπει επίσης να εντοπίσει εκείνους τους προσδιοριστικούς παράγοντες του επιπέδου υγείας που διαμεσολαβούνται μεταξύ του ατόμου και του ευρύτερου κοινωνικού περιβάλλοντος που το περικλείει.

Οι παράγοντες προσδιορισμού της κατάστασης υγείας είναι ένα εξίσου σύνθετο ζήτημα με αυτό του ορισμού της υγείας [3], καθώς οι αλληλεπιδράσεις προσωπικών, κοινωνικών, οικονομικών και περιβαλλοντικών παραγόντων καθώς και δομών υπηρεσιών υγείας είναι σύνθετες και πολύπλευρες.

Από την οπτική της ανάλυσης των συστημάτων υγείας[4], το αγαθό της υγείας δεν μπορεί ποτέ να διαχειριστεί απολύτως υπό την σκέπη της ιδιωτικής οικονομίας, καθώς δεν ισχύει η έννοια της κυριαρχίας του καταναλωτή.

Οι «καταναλωτές υγείας» (ασθενείς) δεν είναι σε κανέναν βαθμό αρκετά πληροφορημένοι ώστε να απαιτήσουν από τους γιατρούς να τους παρέχουν τις ανάλογες υγειονομικές υπηρεσίες. Οι γιατροί βρίσκονται σε μία προνομιακή θέση εξουσίας και γνώσης σε σχέση με τον ασθενή-«καταναλωτή» και η ασυμμετρία της πληροφόρησης γιατρού/ασθενή δημιουργεί τις προϋποθέσεις της αυξημένης κρατικής παρέμβασης και ρύθμισης του αγαθού της υγείας στα πλαίσια του κοινωνικού κράτους και όχι της αγοραίας οικονομίας.


[1] Θεοδώρου Μάμας, Σαρρής Μάρκος, Σούλης Σωτήρης, Συστήματα Υγείας, Αθήνα (Εκδόσεις Παπαζήση) 2001, 84.

[2] Article 35  Health care: Everyone has the right of access to preventive health care and the right to benefit from medical treatment under the conditions established by national laws and practices. A high level of human health protection shall be ensured in the definition and implementation of all Union policies and Activities Official Journal of the European Communities «Charter Of Fundamental Rights Of The European Union» (2000/C 364/01), URL:http://www.europarl.europa.eu/charter/pdf/text_en.pdf

[3] Hunter J. David, Public Health Policy,Cambridge (Polity Press) 2003, 32.

[4] Θεοδώρου Μάμας, Σαρρής Μάρκος, Σούλης Σωτήρης, Συστήματα Υγείας, Αθήνα (Εκδόσεις Παπαζήση) 2001, 79.